مکمل امگا ۳ با ادعای تقویت عملکرد مغز طرفداران زیادی دارد، اما تحقیقات اخیر نشان میدهد مصرف مکمل DHA ممکن است آنطور که تصور میشود، اثربخش نباشد. سالهاست که اسید چرب امگا ۳ بهعنوان یک ابرقهرمان برای سلامت مغز شناخته میشود و بسیاری از افراد برای تقویت حافظه و پیشگیری از بیماریهای عصبی، به سراغ مصرف مکمل DHA میروند؛ اما آیا این مکملها واقعاً به جایی که باید میرسند؟
حقیقت تلخ؛ DHA مکملها به مغز نمیرسد؟
با وجود شهرت اسید دوکوزاهگزانوئیک (DHA) که یک اسید چرب امگا ۳ فراوان در ماهیهای چرب مانند ماهی خالمخالی و ساردین است و تصور میشود با حمایت از ارتباطات بین سلولهای مغزی عملکرد شناختی را بهبود میبخشد، هنوز بهطور قاطع اثبات نشده که DHA مصرفشده بهعنوان مکمل امگا ۳، واقعاً به مغز برسد. همچنین هیچ مدرک محکمی مبنی بر ارائه مزایای قابل اندازهگیری در برابر زوال عقل از طریق مصرف این مکملها وجود ندارد.
چرا مکمل DHA ممکن است بیاثر باشد؟
مشکل اصلی در مسیر رسیدن DHA به مغز، سد خونی-مغزی (Blood-Brain Barrier) است. این سد محافظ، به گونهای طراحی شده که تنها اجازه عبور مواد ضروری را به مغز میدهد. اسیدهای چرب DHA برای عبور از این سد، نیازمند حملکنندههای خاصی هستند. برخی پژوهشها نشان دادهاند که بخش قابل توجهی از DHA موجود در مکملها، توسط کبد متابولیزه شده و به شکل تریگلیسیرید در بدن ذخیره میشود و سهم ناچیزی به مغز میرسد. در مقابل، مصرف DHA از طریق منابع غذایی طبیعی مانند ماهی، به دلیل حضور سایر ترکیبات همراه (مانند فسفولیپیدها) میتواند جذب مؤثرتری داشته باشد.
پس چاره چیست؟
- مصرف منابع غذایی طبیعی DHA مانند ماهیهای چرب (سالمون، ساردین، تن)، حداقل ۲ بار در هفته
- در صورت استفاده از مکمل، محصولات حاوی فسفاتیدیلسرین را انتخاب کنید که جذب مغزی را تسهیل میکنند.
- همچنین دریافت کافی ویتامینهای B (بهویژه B12 و فولات) و آنتیاکسیدانها را در برنامه غذایی خود بگنجانید.
سخن نهایی: اگرچه این یافتهها به معنای بیفایده بودن مطلق مکملهای DHA نیست، اما نشان میدهد که تصور رایج درباره تأثیر جادویی آنها بر مغز، نیازمند بازبینی جدی است. بهترین راه برای حفظ سلامت مغز، ترکیبی از رژیم غذایی غنی از امگا ۳ طبیعی، ورزش منظم و خواب کافی است.
سینا علیپور
او دانشجوی رشته مهندسی کامپیوتر در مقطع کارشناسی است و فعالیت حرفهای خود را در عرصه رسانه از سال ۱۳۹۸ با یک بلاگ شخصی در حوزه فناوری آغاز کرده است. وی پس از مدتی به عنوان نویسنده آزاد در مجلههای آنلاین تکنولوژی فعالیت کرد و در حال حاضر، دبیر سرویس نقد و بررسی گجتهای هوشمند در یک مجله معتبر تکنولوژی است.
